Imagine that you are driving a 2001 model 1,100cc Fiat Punto which has exceptional brakes, and you set off on a road trip with the destination of reaching your favourite country abroad. Imagine also doing the same trip in a Ferrari, which has vastly more horsepower than the little Fiat, but no brakes at all. In which of the two scenarios would you travel faster; In which of the two scenarios would you be safer; If you find it hard to answer, next time you drive your car for a few minutes, pretend it has no brakes. For a few moments, feel what it's like to be able to accelerate whenever you want, but unable to stop.
Very often I meet people whose lives have trained them to keep their foot on the gas without having control of the brake. Growing up in a family that showers them with its own and society's expectations, it is inevitable to develop an “accelerator-only” mindset. I observe people who are particularly emotionally neglected, struggling perhaps to meet the expectations of others while forgetting their own desires. They experience life like an endless marathon where the medal is merely a promise and never a real success. After all, how can anyone feel successful when fulfilling the expectations of others and moreover with their foot glued to the accelerator, having no time to check if they have run out of petrol or to enjoy the journey and the scenery unfolding before their eyes?;
I had the pleasure of serving as a co-traveller – as a therapist – alongside Eleftheria (the description has been modified to ensure confidentiality) who, with her foot glued to the accelerator, was racing to satisfy the emotional and practical needs of her parents even though she had been in her own relationship for years and was preparing to start her own family. Dedicated to the family business, in a subject matter outside her interests, she struggled to fill her emotional void with the false promise of magical acceptance and boundless love for how good a child she had become. For years, and with her foot glued to the gas pedal, Eleftheria had cut off contact with all of her proper functioning sensors. She was out of touch with whether the engine needed a service, whether it needed fuel, or whether she needed to change some aspect of how she operated. That was when the engine seized and the car stopped. The αυτοάνοσο ήταν η κραυγή του οργανισμού να της πει για όλα αυτά που δεν έμαθε να ακούει τόσα χρόνια. Ήταν από τους θεραπευόμενους με τους οποίους μπόρεσα να συνδεθώ με έναν τρόπο ευεργετικό για τη θεραπευτική σχέση μας. Στο θεραπευτικό της ταξίδι πολλές φορές αναρωτήθηκα κοιτάζοντας τα δικά μου κομμάτια αν και εγώ ξεχνούσα να πατήσω το δικό μου φρένο και πόσο σημαντικό ήταν για κείνη να είμαι σε επαφή με το φρένο μου τόσο για το δικό μου καλό όσο και για το δικό της. Είναι πολύ συχνό να έρχονται στο γραφείο θεραπευόμενοι οι οποίοι έχουν εκπληκτικές δυνατότητες και θαυμάσια ταλέντα τα οποία θα μπορούσαν να τους προσφέρουν μία ζωή χαρούμενη και επιτυχημένη όμως τα συνειδητά εμπόδια τους στερούν την χαρά της αυτοπραγμάτωσης.
Imagine να είσαι μία Ferrari, να έχεις ομορφιά, δύναμη, εκρηκτικότητα όταν εσύ το θέλεις, λάμψη, ασφάλεια και ένα σωρό πόρους τους οποίους να μην απολαμβάνεις γιατί απλά δε σε έμαθε κανείς να πατάς το φρένο. Στη ζωή είναι αδύνατον να έχουμε μόνο ευθείες. Πώς θα πάρεις τις στροφές; Πώς θα σταματήσεις για να μη γίνεις κομμάτια όταν μπροστά σου ξεπροβάλλει ένα εμπόδιο;
Η πιο συχνή ερώτηση που ακούω είναι: “πώς θα το αλλάξω;” και πιο συχνή μου απάντηση συνδεόμενος με την καθησυχαστική μου ποιότητα: “σιγά-σιγά”… Μια απάντηση την οποία πολλοί δεν ακούσαμε στα παιδικά μας χρόνια, τότε που την είχαμε ανάγκη, τότε που είχαμε ανάγκη να τραφούμε με αυτή και να την διαμοιράσουμε σε κάθε μας κύτταρο. Πώς μπορεί άλλωστε κανείς να επισκευάσει τα φρένα, αν δεν ξέρει καν ότι εκεί είναι το πρόβλημα; Πώς μπορεί να επισκευάσει τα φρένα αν νομίζει ότι αυτό που χρειάζεται είναι να αναβαθμίσει την μηχανή και να κερδίσει άλογα;
Όταν η Ελευθερία άρχισε να συνειδητοποιεί πως αυτό που έχει ανάγκη δεν είναι να μάθει να κάνει περισσότερα πράγματα αλλά να μάθει να κάνει λιγότερα άρχισε να την εντυπωσιάζει το πώς η λύση ήταν μπροστά στα μάτια της εδώ και χρόνια αλλά δεν την έβλεπε.
Άλλωστε αυτό μας το λέει απλά και με σοφία ο Αίσωπος με τον μύθο του λαγού και της χελώνας. Παρόλο που η χελώνα είναι πιο αργή από τον λαγό, την νίκη της την έδωσε η συνέπεια που επέδειξε, δεν άφησε ούτε ένα δευτερόλεπτο ανεκμετάλλευτο, έκανε πιο αργά βήματα αλλά τα έκανε συνεχώς.
Είναι όμως εύκολο να καθησυχάσεις τον εαυτό σου και να του ζητήσεις να κατεβάσει στροφές έτσι ώστε και να είναι υγιής, να ανθίζει συναισθηματικά και ταυτόχρονα να πετυχαίνει τους στόχους και τα όνειρά του;
Συνήθως δεν είναι εύκολο, πολύ βαθιές εγγραφές οι οποίες έχουν ποτίσει τον πυρήνα της ύπαρξής μας ρυθμίζουν τις συναισθηματικές “στροφές” στις οποίες λειτουργούμε. Το να εργάζεται ένας ψυχισμός σε τόσο μεγάλες συναισθηματικές εντάσεις βιώνοντας μία συνεχόμενη αγωνία για την ύπαρξη του, κάνει δυσδιάκριτο τον αγνό, ήρεμο, γαλήνιο, ατραυμάτιστο πυρηνικό εαυτό – το βαθύτερο εκείνο κομμάτι του εαυτού μας το οποίο βιώνει την χαρά της ύπαρξης μέσα στο τίποτα. Αναφέρομαι στο δικό σου βαθύτερο κομμάτι, αυτό που συναντάς κάποιες στιγμές όταν σβήνουν τα φώτα της πόλης, παύει ο νοητικός θόρυβος και η συναισθηματική ένταση και μπορείς έστω και για λίγα δευτερόλεπτα να νιώσεις πώς είναι απλά να υπάρχεις. Αναφέρομαι σε εκείνη τη στιγμή πού αποσυνδεδεμένος από την βαβούρα την εξωτερική και την εσωτερική μπορείς να συνδεθείς με αυτό το βαθύτερο ατραυμάτιστο κομμάτι σου. Αν δεν το έχεις νιώσει ή αν δεν έχεις συνειδητοποιήσει ότι το έχεις νιώσει (πολύ πιο πιθανό…) τότε έχω να σου πω με βεβαιότητα πως υπάρχει. Ο ψυχισμός μας είναι σαν το κρεμμύδι όσο βγάζουμε τις φλούδες και προχωράμε προς το κέντρο του τόσο πιο καθαρό κομμάτι βρίσκουμε. Όπως και στο κρεμμύδι ο βαθύτερος ατραυμάτιστος εαυτός σου βρίσκεται κάτω από στιβάδες αναμνήσεων, σκέψεων, συναισθημάτων, τραυμάτων τα οποία όσο τα ξεφλουδίζεις τόσο πιο κοντά έρχεσαι σε αυτόν.
Έτσι λοιπόν και η ηρωίδα μας η Ελευθερία ξεφλούδισε τόσο πολύ τα τραύματα της που έφτασε στο μηδέν. Έφτασε στο τίποτα. Ένα τίποτα στο οποίο επικρατεί η πιο πλούσια ησυχία. Στο τίποτα αυτό βίωσε την πιο σημαντική χαρά: την χαρά της ύπαρξης! Από αυτό το κενό έβαλε ξανά με νέες λειτουργίες τη μηχανή μπροστά.
Ξέρεις, δεν λειτουργούν καλύτερα μόνο οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές και τα κινητά όταν καθαρίζουμε σκληρούς δίσκους και κάνουμε επανεκκίνηση – έτσι λειτουργεί και ο ψυχισμός σου. Πιστεύω πως, όταν μέσα στα χρόνια, κάποιος καθαρίσει το σκληρό του δίσκο και φτάσει στο μηδέν, τότε έχει το δικαίωμα να σπάσει τα φρένα του ο ίδιος (!) ορίζοντας δηλαδή τη ζωή του με τους δικούς του όρους και με το πόδι στο γκάζι να τρέξει σε μία πορεία, όσο αυτό είναι εφικτό, αποκλειστικά προς τα δικά του όνειρα.
Αυτή την ιδέα μπορείς να την επεξεργαστείς και να τη χορέψεις μέσα από αυτό το τραγούδι, το περιγράφει εξαιρετικά:
Θέλω να σε ρωτήσω: βάζεις φρένο στην φασαρία του νου; βάζεις φρένο στις προσδοκίες των άλλων; και τελικά πατάς το γκάζι για τα δικά σου όνειρα;
